Kinh Thánh · ghi chú từng đoạn
Nháp · Chưa duyệt · Cao 0 · Vừa 4 · Thấp 1 · Đã đối chiếu 0/5

Sáng-thế Ký · Đoạn 18

Ba vị khách và lời cầu thay cho Sô-đôm

Kể lại 33 câu Kinh Thánh bằng lời thường. Bấm chỗ dẫn trong ngoặc để đọc nguyên văn.

Một buổi trưa nắng gắt, Áp-ra-ham ngồi ở cửa trại, dưới lùm cây dẻ bộp ở Mam-rê. Ngẩng lên, ông thấy ba người đứng trước mặt. Ông liền chạy ra, sấp mình xuống đất, và nài họ ghé lại. Ông xin cho người lấy nước rửa chân, mời họ nghỉ mát dưới gốc cây, và hứa đem "một miếng bánh" cho họ ăn rồi hãy đi. Ba vị khách nhận lời ().

"Một miếng bánh" hóa ra là cả một bữa tiệc. Áp-ra-ham lật đật vào trại bảo Sa-ra lấy ba đấu bột lọc làm bánh, rồi chính ông chạy ra bầy, chọn một con bò con ngon giao cho đầy tớ làm thịt. Ông dọn mỡ sữa, sữa và thịt bò ra trước mặt khách, rồi đứng hầu bên cạnh dưới gốc cây trong lúc họ ăn (). Đọc cả câu chuyện, ta biết một trong ba vị khách chính là Chúa (; ).

Khách hỏi: "Sa-ra, vợ ngươi, ở đâu?" Rồi một vị nói rằng năm tới ông sẽ trở lại, và lúc ấy Sa-ra sẽ có một con trai. Sa-ra đứng sau cửa trại, nghe hết. Bà đã già, đã qua tuổi sinh nở từ lâu. Bà cười thầm trong bụng: già như tôi, chồng tôi cũng già, còn vui được chuyện ấy sao ()?

Chúa hỏi Áp-ra-ham sao Sa-ra lại cười. Rồi Ngài hỏi một câu vang suốt Kinh Thánh: "Há có điều chi Đức Giê-hô-va làm không được chăng?" Ngài nhắc lại: đến kỳ, năm tới, Sa-ra sẽ có con trai. Sa-ra sợ, chối rằng: "Tôi có cười đâu!" Chúa đáp ngắn gọn: "Thật ngươi có cười đó!" ().

Ba vị khách đứng dậy, nhìn về phía Sô-đôm, và Áp-ra-ham đi theo tiễn họ. Chúa tự hỏi lẽ nào Ngài lại giấu Áp-ra-ham điều Ngài sắp làm. Ngài đã chọn ông để dạy con cháu giữ đường lối của Chúa, làm "các điều công bình và ngay thẳng". Rồi Ngài cho ông biết: tiếng kêu oan về Sô-đôm và Gô-mô-rơ đã lên quá lắm, tội của các thành ấy thật nặng. Ngài sẽ xuống xem cho rõ ().

Hai vị khách đi về hướng Sô-đôm, nhưng Áp-ra-ham còn đứng trước mặt Chúa. Ông lại gần và hỏi: Chúa sẽ diệt người công bình chung với kẻ ác sao? Nếu trong thành có năm mươi người công bình thì sao? Ông nói một câu rất táo bạo: "Đấng đoán xét toàn thế gian, há lại không làm sự công bình sao?" Chúa đáp: nếu tìm được năm mươi người công bình, Ngài sẽ tha cả thành vì họ ().

Áp-ra-ham biết mình "vốn là tro bụi", nhưng vẫn dám thưa tiếp. Bốn mươi lăm thì sao? Bốn mươi? Ba mươi? Hai mươi? Mỗi lần ông xin Chúa đừng giận, và mỗi lần Chúa đều nhận lời. Cuối cùng ông hỏi: nếu chỉ có mười người? Chúa phán: vì mười người ấy, Ngài cũng sẽ không diệt thành. Rồi Chúa đi, còn Áp-ra-ham trở về trại ().

Ý nghĩa sâu xa

Tiếp đãi thiên sứ mà không biết. Thư Hê-bơ-rơ nhắc người tin Chúa đừng quên tiếp khách, vì có người đã tiếp đãi thiên sứ mà không biết (). Nhiều người đọc thấy ở đây hình ảnh của Áp-ra-ham dưới gốc cây ở Mam-rê, và của Lót ở đoạn sau ().

Câu hỏi được trả lời ở Na-xa-rét. "Há có điều chi Đức Giê-hô-va làm không được chăng?" Gần hai ngàn năm sau, một thiên sứ báo cho một cô gái trẻ rằng cô sẽ sinh con dù chưa biết đến người nam. Thiên sứ nói: "không việc chi Đức Chúa Trời chẳng làm được" (). Sa-ra già mà sinh con; Ma-ri đồng trinh mà sinh con. Cả hai lần, Chúa làm điều con người cho là không thể, để đưa lời hứa tới gần hơn.

Bạn của Đức Chúa Trời. Chúa nói Ngài không giấu Áp-ra-ham điều Ngài sắp làm. Về sau Kinh Thánh gọi ông là "bạn Đức Chúa Trời" (; so ). Chúa Jêsus cũng nói với môn đồ: Ta gọi các ngươi là bạn, vì mọi điều Ta nghe nơi Cha, Ta đã cho các ngươi biết ().

Những người đứng ra cầu thay. Áp-ra-ham là người đầu tiên trong Kinh Thánh cầu thay cho người khác một cách dài như vậy. Về sau Môi-se cũng đứng ra xin Chúa tha cho dân Y-sơ-ra-ên, và Chúa nghe (). Tân Ước nói Chúa Jêsus hằng sống để cầu thay cho những ai nhờ Ngài mà đến gần Chúa ().

Từ mười người xuống một người. Áp-ra-ham dừng lại ở mười. Về sau, qua tiên tri Giê-rê-mi, Chúa bảo hãy đi khắp Giê-ru-sa-lem tìm cho được một người làm sự công bình, thì Ngài sẽ tha cả thành (). Tân Ước nói đến một Người công bình duy nhất, mà nhờ sự vâng phục của Người, nhiều người được kể là công bình ().

Lưu ý

Ba vị khách là ai? Câu chuyện mở đầu bằng "Đức Giê-hô-va hiện ra" (), nhưng Áp-ra-ham thấy ba người. Đầu đoạn 19 nói hai vị đến Sô-đôm là "hai thiên sứ" (). Cách hiểu phổ biến là Chúa cùng hai thiên sứ. Nhiều người Cơ Đốc xưa thấy đây là Chúa Con hiện ra trước khi sinh làm người. Có người lại thấy bóng dáng Cha, Con và Thánh Linh, như bức tranh thánh nổi tiếng của họa sĩ Nga Rublev. Kinh Thánh không nói rõ, nên đừng khẳng định quá chắc.

Chúa "ngự xuống, để xem xét" không có nghĩa là Ngài không biết. Kinh Thánh hay tả Chúa bằng lời lẽ của con người, như đã tả Ngài xuống xem tháp Ba-bên (). Ý ở đây là Chúa không xét xử vội vàng hay theo lời đồn. Ngài như một quan tòa cẩn thận, xét rõ rồi mới phán.

Áp-ra-ham không mặc cả với một Chúa keo kiệt. Cảnh này nghe giống mặc cả ngoài chợ, nhưng Chúa không hề cò kè. Lần nào Áp-ra-ham xin, Ngài cũng nhận lời ngay. Chính Áp-ra-ham là người dừng lại. Đây là bài học về lòng thương xót của Chúa, không phải về mẹo đòi Chúa nhượng bộ.

Vì sao dừng lại ở mười? Kinh Thánh không nói. Có người cho rằng mười là số người tối thiểu để thành một nhóm. Có người cho rằng Áp-ra-ham nghĩ nhà Lót cộng với vài người quen đã đủ mười. Đoạn sau cho thấy kết cục: không đủ mười người, nhưng Chúa vẫn nhớ đến Áp-ra-ham mà cứu Lót ra khỏi thành ().

Sa-ra không bị xem là người vô tín. Bà cười, bà chối, nhưng thư Hê-bơ-rơ vẫn kể bà trong danh sách những người có đức tin, vì cuối cùng bà tin Đấng hứa là thành tín ().

Các nhà giải kinh nói gì (5)

Augustine, giám mục ở Bắc Phi hơn 1.600 năm trước, để ý rằng Áp-ra-ham thấy ba người mà thưa chuyện như với một Chúa. Ông cho rằng có thể thấy ở đây dấu của Ba Ngôi, nhưng cũng nói không nên dựa vào cảnh này để quả quyết rằng chỉ có Chúa Con hiện ra. Ông còn bàn chuyện các thiên sứ ăn: họ ăn thật, không phải vì đói, mà vì họ có quyền làm vậy. (Thành của Đức Chúa Trời — The City of God, quyển XVI; Về Ba Ngôi — On the Trinity, quyển II)

Tin cậy: VừaChưa đối chiếuchắc Augustine bàn cảnh Mam-rê ở cả hai sách; chưa chắc chương, và chưa chắc ý thiên sứ ăn nằm ở sách nào

John Calvin, nhà Cải Chánh ở Genève thế kỷ 16, cho rằng Áp-ra-ham cầu thay không phải vì muốn dạy Chúa cách xử, mà vì lòng thương người. Ông khen sự mạnh dạn của Áp-ra-ham, nhưng cũng chỉ ra rằng sự mạnh dạn ấy đi đôi với khiêm nhường: ông nhận mình là "tro bụi" và nhiều lần xin Chúa đừng giận. Theo Calvin, đó là cách người tin Chúa được phép cầu nguyện. (Giải nghĩa Sáng-thế Ký — Commentary on Genesis, phần đoạn 18)

Tin cậy: VừaChưa đối chiếuchắc ý chính về mạnh dạn và khiêm nhường trong lời cầu thay; chưa chắc cách Calvin nói

Matthew Henry, mục sư người Anh mất năm 1714, để ý rằng Áp-ra-ham giàu có, đầy tớ đông, vậy mà tự mình chạy ra đón khách, tự chọn bò, tự đứng hầu. Ông nối cảnh này với lời dạy trong thư Hê-bơ-rơ về việc tiếp khách, vì có người đã tiếp đãi thiên sứ mà không biết. (Commentary on the Whole Bible, Sáng-thế Ký 18)

Tin cậy: VừaChưa đối chiếuchắc Henry nối cảnh này với Hê-bơ-rơ 13 và khen Áp-ra-ham tự tay phục vụ; chưa chắc cách nói

Robert Alter, học giả Do Thái người Mỹ, để ý một chi tiết nhỏ. Sa-ra cười và nói: tôi đã già, mà chồng tôi cũng già rồi (). Nhưng khi Chúa kể lại với Áp-ra-ham, Ngài chỉ nhắc phần "tôi già đến thế nầy", bỏ đi câu chê chồng (). Các thầy dạy Do Thái xưa đã thấy điều này và nói rằng Chúa cũng giữ hòa khí trong nhà người ta. (Genesis, bản dịch có chú giải)

Tin cậy: VừaChưa đối chiếuý Chúa bỏ câu chê chồng là ý xưa của các thầy dạy Do Thái, chắc có trong Talmud; nhớ Alter có nhắc trong chú giải nhưng chưa chắc cách ông nói

Gerhard von Rad, học giả Cựu Ước người Đức, đọc cuộc trò chuyện giữa Áp-ra-ham và Chúa như một câu hỏi lớn về công lý: liệu một số ít người công bình có thể cứu được cả một số đông gian ác hay không. Ông cho rằng con đường suy nghĩ ấy về sau đi đến Ê-sai 53, nơi chỉ một người công bình mà gánh tội cho nhiều người (). (Genesis, Old Testament Library)

Tin cậy: ThấpChưa đối chiếunhớ có học giả nối 18:22–33 với Ê-sai 53, nghĩ là von Rad, nhưng có thể nhầm với Brueggemann

Nguyên văn cả đoạn · 33 câu

1Đức Giê-hô-va hiện ra cùng Áp-ra-ham nơi lùm cây dẻ bộp của Mam-rê, đang khi ngồi nơi cửa trại lúc trời nắng ban ngày. 2Áp-ra-ham nhướng mắt lên, thấy ba người đứng trước mặt. Vừa khi thấy, bèn bắt từ cửa trại chạy đến trước mặt ba người đó, sấp mình xuống đất, 3và thưa rằng: Lạy Chúa, nếu tôi được ơn trước mặt Chúa, xin hãy ghé lại nhà kẻ tôi tớ Chúa, đừng bỏ đi luôn. 4Xin các đấng hãy cho phép người ta lấy chút nước rửa chân các đấng, và xin hãy nằm nghỉ mát dưới cội cây nầy. 5Tôi sẽ đi đem một miếng bánh cho các đấng ăn vững lòng, rồi sẽ dời gót lên đường; vì cớ ấy, nên mới quá bộ lại nhà kẻ tôi tớ các đấng vậy. Các đấng phán rằng: Hãy cứ việc làm như ngươi đã nói. 6Đoạn, Áp-ra-ham lật đật vào trại đến cùng Sa-ra mà rằng: Hãy mau mau lấy ba đấu bột lọc nhồi đi, rồi làm bánh nhỏ. 7Áp-ra-ham bèn chạy lại bầy, bắt một con bò con ngon, giao cho đầy tớ mau mau nấu dọn; 8rồi lấy mỡ-sữa và sữa cùng con bò con đã nấu xong, dọn ngay trước mặt các đấng; còn người thì đứng hầu trước mặt, dưới cội cây. Vậy các đấng đó bèn ăn. 9Các đấng hỏi Áp-ra-ham rằng: Sa-ra, vợ ngươi, ở đâu? Đáp rằng: Kìa, nàng ở trong trại kia. 10Một đấng nói rằng: Trong độ một năm nữa, ta sẽ trở lại đây với ngươi không sai, và chừng đó, Sa-ra, vợ ngươi, sẽ có một con trai. Sa-ra ở nơi cửa trại sau lưng đấng đó, nghe các lời nầy. 11Vả, Áp-ra-ham cùng Sa-ra đã già, tuổi tác đã cao; Sa-ra không còn chi nữa như thế thường người đàn bà. 12Sa-ra cười thầm mà rằng: Già như tôi thế nầy, dễ còn được điều vui đó sao? Còn chúa tôi cũng đã già rồi! 13Đức Giê-hô-va phán hỏi Áp-ra-ham rằng: Cớ sao Sa-ra cười như vậy mà rằng: Có quả thật rằng tôi già đến thế nầy lại còn sanh sản chăng? 14Há có điều chi Đức Giê-hô-va làm không được chăng? Đến kỳ đã định, trong một năm nữa, ta sẽ trở lại cùng ngươi, và Sa-ra sẽ có một con trai. 15Vì Sa-ra sợ, nên chối mà thưa rằng: Tôi có cười đâu! Nhưng Ngài phán rằng: Thật ngươi có cười đó! 16Các đấng đều đứng dậy mà đi, ngó về phía, Sô-đôm. Áp-ra-ham cũng theo để tiễn bước các đấng. 17Đức Giê-hô-va phán rằng: Lẽ nào ta giấu Áp-ra-ham điều chi ta sẽ làm sao? 18vì Áp-ra-ham chắc sẽ được trở nên một dân lớn và cường thạnh; các dân tộc trên thế gian đều sẽ nhờ người mà được phước. 19Ta đã chọn người đặng người khiến dạy các con cùng nội nhà người giữ theo đạo Đức Giê-hô-va, làm các điều công bình và ngay thẳng; thế thì, Đức Giê-hô-va sẽ làm cho ứng nghiệm lời Ngài đã hứa cùng Áp-ra-ham. 20Đức Giê-hô-va phán rằng: Tiếng kêu oan về Sô-đôm và Gô-mô-rơ thật là quá, tội lỗi các thành đó thật là trọng. 21Ta muốn ngự xuống, để xem xét chúng nó ăn ở có thật như tiếng đã kêu thấu đến ta chăng; nếu chẳng thật, thì ta sẽ biết. 22Vậy, các đấng bèn từ đó đi qua hướng Sô-đôm; nhưng Áp-ra-ham hãy còn đứng chầu trước mặt Đức Giê-hô-va. 23Áp-ra-ham lại gần và thưa rằng: Chúa sẽ diệt người công bình luôn với người độc ác sao? 24Ngộ trong thành có năm mươi người công bình, Chúa cũng sẽ diệt họ hết sao? Há chẳng tha thứ cho thành đó vì cớ năm mươi người công bình ở trong sao? 25Không lẽ nào Chúa làm điều như vậy, diệt người công bình luôn với kẻ độc ác; đến đỗi kể người công bình cũng như người độc ác. Không, Chúa chẳng làm điều như vậy bao giờ! Đấng đoán xét toàn thế gian, há lại không làm sự công bình sao? 26Đức Giê-hô-va phán rằng: Nếu ta tìm được trong Sô-đôm năm mươi người công bình, vì tình thương bấy nhiêu người đó ta sẽ tha hết cả thành. 27Áp-ra-ham lại thưa rằng: mặc dầu tôi đây vốn là tro bụi, song tôi cũng dám cả gan thưa lại cùng Chúa. 28Hãy trong năm mươi người công bình rủi thiếu hết năm; vì cớ năm người thiếu Chúa sẽ diệt hết cả thành chăng? Ngài trả lời rằng: Nếu ta tìm được có bốn mươi lăm người, ta chẳng diệt thành đâu. 29Áp-ra-ham cứ thưa rằng: Ngộ trong thành chỉ có bốn mươi người công bình, thì sẽ ra sao? Ngài phán rằng: Ta sẽ chẳng diệt đâu, vì tình thương bốn mươi nầy. 30Áp-ra-ham tiếp: Tôi xin Chúa đừng giận, thì tôi sẽ thưa: Ngộ trong đó chỉ có ba mươi người, thì sẽ ra sao? Ngài phán: Nếu ta tìm trong đó có ba mươi người, thì ta chẳng diệt đâu. 31Áp-ra-ham thưa rằng: Tôi đây cũng cả gan thưa cùng Chúa: Nếu chỉ có hai mươi người, thì lại làm sao? Ngài rằng: Vì tình thương hai mươi người đó, ta sẽ chẳng diệt thành đâu. 32Áp-ra-ham lại thưa: Xin Chúa đừng giận, để cho tôi thưa chỉ một lần nầy nữa: Ngộ chỉ có mười người, thì nghĩ làm sao? Ngài phán rằng: Ta cũng sẽ chẳng diệt thành đâu, vì tình thương mười người đó. 33Khi Đức Giê-hô-va phán xong cùng Áp-ra-ham, thì Ngài ngự đi; còn Áp-ra-ham trở về trại mình.

Mức tin cậy chỉ hiện ở chế độ Nháp. Trang công bố chỉ giữ ý kiến đã đối chiếu.